Αλλάζει από σήμερα, 1η Σεπτεμβρίου, ο τρόπος με τον οποίο διαχειρίζονται τα δημόσια νοσοκομεία τη φαρμακευτική αγωγή των ασθενών τους. Η ηλεκτρονική συνταγογράφηση περνά πλέον στην καθημερινή λειτουργία των νοσηλευτικών ιδρυμάτων, με το νέο σύστημα να τίθεται σταδιακά σε παραγωγική λειτουργία.
Γράφει η Αναστασία Καφετζή – Δημοσιογράφος Υγείας
Η συγκεκριμένη αλλαγή δεν αφορά μόνο την αντικατάσταση του χαρτιού από την οθόνη. Στόχος είναι να δημιουργηθεί για πρώτη φορά μια ενιαία ψηφιακή αλυσίδα για τη φαρμακευτική αγωγή μέσα στο νοσοκομείο, ώστε οι πληροφορίες να καταγράφονται και να είναι διαθέσιμες στα διαφορετικά στάδια της θεραπείας.
Τα πρώτα νοσοκομεία έχουν ήδη ξεκινήσει τις δοκιμές και την προσαρμογή του προσωπικού στη νέα διαδικασία, σε μια μεταρρύθμιση που αναμένεται να επηρεάσει τόσο την καθημερινή εργασία των επαγγελματιών υγείας όσο και τον τρόπο με τον οποίο το Δημόσιο παρακολουθεί την κατανάλωση φαρμάκων.
Τέλος σε μια αποσπασματική διαδικασία
Για πολλά χρόνια, η καταγραφή των φαρμακευτικών οδηγιών στους νοσηλευόμενους γινόταν μέσα από έντυπα και χειρόγραφες καταχωρίσεις. Η πληροφορία μπορούσε να χρειάζεται επανειλημμένη μεταφορά από το ένα στάδιο στο άλλο, γεγονός που δημιουργούσε πρόσθετη εργασία για το προσωπικό και περιθώρια αστοχιών.
Με τη νέα ψηφιακή διαδικασία, η θεραπευτική αγωγή καταχωρίζεται ηλεκτρονικά και η πληροφορία μπορεί να ακολουθεί τον ασθενή κατά τη διάρκεια της νοσηλείας του.
Αυτό σημαίνει ότι γιατροί, νοσηλευτές και φαρμακευτικές υπηρεσίες έχουν πρόσβαση σε ένα κοινό σύστημα καταγραφής, ανάλογα με τον ρόλο τους.
Ένα από τα βασικά οφέλη που αναμένονται αφορά την ασφάλεια. Η ηλεκτρονική καταχώριση μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο που συνδέεται με δυσανάγνωστες οδηγίες, παραλείψεις ή καταχωρίσεις που επαναλαμβάνονται χωρίς να υπάρχει σαφής εικόνα της προηγούμενης εντολής.
Παράλληλα, περιορίζεται ο χρόνος που απαιτείται για τη μεταφορά των ίδιων δεδομένων μεταξύ διαφορετικών διαδικασιών.
Πιο καθαρή εικόνα για το τι χορηγείται
Ιδιαίτερη σημασία έχει η αλλαγή και για τα νοσοκομειακά φαρμακεία.
Μέχρι σήμερα, η εικόνα για τις ανάγκες κάθε μονάδας προέκυπτε σε σημαντικό βαθμό μέσα από υπολογισμούς και εκτιμήσεις σχετικά με την αναμενόμενη κατανάλωση. Οι ανάγκες συνδέονταν με τον αριθμό των ασθενών, τα περιστατικά που νοσηλεύονταν και τις προβλέψεις για τη ζήτηση φαρμάκων.
Η ηλεκτρονική καταγραφή προσθέτει ένα νέο επίπεδο πληροφόρησης: τα στοιχεία της πραγματικής χορήγησης.
Έτσι, το νοσοκομειακό φαρμακείο μπορεί να έχει καλύτερη εικόνα για τις θεραπευτικές ανάγκες που διαμορφώνονται και να προγραμματίζει αποτελεσματικότερα τη διαχείριση των αποθεμάτων.
Το μεγάλο στοίχημα είναι η φαρμακευτική δαπάνη
Η μεταρρύθμιση, όμως, έχει και οικονομική διάσταση.
Η ψηφιακή καταγραφή των φαρμάκων δημιουργεί τη δυνατότητα συγκέντρωσης πολύ πιο λεπτομερών δεδομένων για τη φαρμακευτική κατανάλωση στα δημόσια νοσοκομεία.
Το στοιχείο αυτό μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα σημαντικό για τον σχεδιασμό της φαρμακευτικής πολιτικής, καθώς μέχρι σήμερα δεν υπήρχε σε ενιαία μορφή πλήρης εικόνα για τη διαδρομή ενός φαρμάκου μέσα στο νοσοκομείο.
Με την ηλεκτρονική παρακολούθηση μπορεί να καταστεί ευκολότερη η απάντηση σε κρίσιμα ερωτήματα: ποια φάρμακα χρησιμοποιούνται περισσότερο, σε ποια θεραπευτικά πεδία, σε ποιους ασθενείς και με ποιο συνολικό κόστος.
Τα δεδομένα αυτά μπορούν να αξιοποιηθούν και για τον καλύτερο προγραμματισμό των προμηθειών.
Σημαντικό ρόλο στη διαδικασία προμηθειών έχει η Εθνική Κεντρική Αρχή Προμηθειών Υγείας (ΕΚΑΠΥ), μέσω της οποίας τα νοσοκομεία καλύπτουν τις ανάγκες τους σε φαρμακευτικό υλικό και άλλα προϊόντα υγείας.
Η μετάβαση σε πραγματικά δεδομένα κατανάλωσης μπορεί να περιορίσει την απόσταση ανάμεσα στο τι εκτιμά ένα νοσοκομείο ότι θα χρειαστεί και στο τι τελικά χρησιμοποιεί.
Στο σύστημα και τα θεραπευτικά πρωτόκολλα
Ένα ακόμη σημαντικό στοιχείο είναι η ενσωμάτωση των εγκεκριμένων θεραπευτικών πρωτοκόλλων στο νέο ψηφιακό περιβάλλον.
Η δυνατότητα αυτή δημιουργεί ένα πιο τυποποιημένο πλαίσιο για την καταχώριση θεραπευτικών επιλογών και μπορεί να ενισχύσει τον έλεγχο της φαρμακευτικής διαχείρισης.
Παράλληλα, η συγκέντρωση των σχετικών πληροφοριών σε ψηφιακή μορφή ανοίγει τον δρόμο για την παραγωγή δεδομένων που μπορούν να αξιοποιηθούν σε μεταγενέστερο στάδιο για τον σχεδιασμό πολιτικών υγείας.
Γιατί μετατέθηκε η έναρξη
Η εφαρμογή είχε αρχικά τοποθετηθεί χρονικά στις αρχές του καλοκαιριού, όμως η μετάβαση δεν προχώρησε σύμφωνα με τον αρχικό σχεδιασμό.
Τεχνικές εκκρεμότητες και η ανάγκη προετοιμασίας των νοσοκομείων οδήγησαν στην παράταση της έναρξης, προκειμένου το σύστημα να μπορέσει να ενταχθεί στις υφιστάμενες διαδικασίες.
Από σήμερα ξεκινά πλέον η ουσιαστική δοκιμή στην πράξη.
Το ζητούμενο δεν είναι μόνο να λειτουργήσει ένα νέο πληροφοριακό εργαλείο, αλλά να αλλάξει ο τρόπος με τον οποίο το ΕΣΥ καταγράφει, διαχειρίζεται και αξιοποιεί την πληροφορία γύρω από τα φάρμακα.
Εφόσον η μετάβαση ολοκληρωθεί ομαλά, η ηλεκτρονική συνταγογράφηση μπορεί να αποτελέσει ένα από τα βασικά εργαλεία για περισσότερη διαφάνεια στη φαρμακευτική χρήση, καλύτερο έλεγχο των διαδικασιών και ακριβέστερο σχεδιασμό των δαπανών των δημόσιων νοσοκομείων.
